poniedziałek, 12 maja 2014

Małgorzata Gutowska-Adamczyk, Marta Orzeszyna, Paryż miasto sztuki i miłości w czasach belle époque




Ta książka niesie nadzieję już samym swoim wyglądem. Nadzieję, że przeniesiemy się do innego świata; świata, którego już dawno nie ma, ale jego wspaniałość i piękno tkwi w naszej świadomości. Belle epoque to nazwa, która zastała nadana okresowi od 1871 do 1914 r., gdy groza Pierwszej Wojny Światowej uświadomiła współczesnym, jak piękne były te lata pokoju, dobrobytu i stabilizacji. Centrum ówczesnego świata był bezsprzecznie Paryż, który zadziwiał świat rozmachem przedsięwzięć technicznych, pięknem stolicy, różnorodnością oferty kulturalnej.

Autorek książki nie trzeba molom książkowym przedstawiać. Małgorzata Gutowska – Adamczyk to znana pisarka, Marta Orzeszyna to nasza koleżanka blogerka prowadząca blog Mój jest ten kawałek podłogi, gdzie możemy odnaleźć wiele ciekawych wspomnień i notek poświęconych Francji. Obie autorki są zakochane w Paryżu, a wydawnictwo, o którym dziś piszę, jest wyrazem tej miłości.



Wprowadzeniem do książki jest opis miasta autorstwa Emila Zoli, niestrudzonego kronikarza i analityka Paryża belle epoque. Opis jest piękny, a fragmenty tekstów Zoli często wykorzystywane, zresztą słusznie, choć autorki (lub korekta) nie ustrzegły się drobnej pomyłki.* Ciekawa jest struktura książki podzielonej na dziesięć rozdziałów (Belle epoque, Blaski i cienie pięknej epoki; Paryż miasto nowoczesne; Paryż codzienny; Polacy w Paryżu; Kobiety belle epoque; Paryż mekką artystów; Sztuka i miłość, czyli słynne pary; Paryż się bawi; Paryż – miasto postępu; Paryż stolicą mody), które prezentują odmienne aspekty życia francuskiej stolicy w „pięknej epoce”. W tekście zaprezentowano mnóstwo faktów, życiorysów i anegdot, które dzięki przyporządkowaniu tematycznemu nie przytłaczają czytelnika. Tekst jest przekrojowy, porusza wiele zagadnień, prezentuje nam sylwetki bohaterów tamtych czasów pozwalając czytelnikowi na zanurzenie się w przeszłości. Czytając tę książkę przenosimy się do tamtego świata, przestajemy z ludźmi, którzy odcisnęli na nim swoje piętno.

Za najciekawsze uznaję rozdziały dotyczące kultury, literatury czy nauki. Mam wrażenie, że rozdział naświetlający tło społeczno-polityczne ówczesnej Francji jest najsłabszy, gdyż widać w nim skrótowość i uproszczenia, po których czuję lekki niedosyt, gdyż z chęcią dowiedziałabym się więcej. 

Ogromnym atutem tego wydawnictwa jest strona plastyczna, która po prostu zachwyca. Z ogromną starannością i pietyzmem został dobrany bogaty materiał ikonograficzny, który pozwala nam głębiej odczuć styl i klimat tej epoki.

Książka ma charakter popularnonaukowy i świetnie spełnia swoją rolę zachęcając do bliższego poznania tej epoki, ludzi i miasta. Praca nad książką, choć niewątpliwie żmudna i wyczerpująca, o czym świadczy bogactwo zawartych w niej informacji, musiała dostarczyć autorkom dużo satysfakcji. Widać w niej pasję i uczucie. Niemniej jednak, uważam, że warto dopracować kilka kwestii, które sprawią, że wydawnictwo to będzie bardziej profesjonalne, nie tracąc nic ze swojej lekkości i autentyczności.

Ad rem. Muszę przyznać, że byłam zaskoczona sposobem prezentacji cytatów z książki „My, z łaski Boga” autorstwa Jeana d’Ormessona (ur. 1925). Jest to pozycja beletrystyczna napisana przez autora w roku 1974. Oczywiście, dotyczy ona arystokracji belle epoque, pisarz wywodzi się z rodziny arystokratycznej i niewątpliwie wiedział, o czym pisał. Jednak prezentując cytat z literatury pięknej warto opatrzyć go jakimkolwiek komentarzem i wyjaśnieniem, dlaczego został on uznany za ważny w opisie prezentowanego zagadnienia. Tymczasem kilka cytatów z tej książki wprowadzono do treści jako stanowisko i sposób myślenia arystokracji francuskiej (np. nt. reformy systemu edukacji, s. 23). Książka d’Ormessona została więc potraktowana niemal jak materiał źródłowy bez słowa wyjaśnienia. Dobrym przykładem, jak można cytaty z literatury pięknej wprowadzać do tekstu jest fragment „Lalki” Bolesława Prusa ze strony 41. Chętnie powitałabym również ujednolicenie sposobu prezentacji przypisów, gdyż ich obecna forma jest momentami niejednorodna.** 

Na koniec mam również drobną uwagę dotyczącą kwestii ekonomicznych. Wydaje się, że przytaczając kwoty franków z epoki (np. koszt projektu wybudowania Kanału Panamskiego – 600 mln franków – s. 25) dobrze byłoby podać orientacyjną wartość we współczesnej walucie, ponieważ bez takiego wyjaśnienia wymieniane kwoty niewiele mówią dzisiejszemu czytelnikowi.

Powyższe uwagi krytyczne, które pozwoliłam sobie zamieścić mają w dużej mierze charakter techniczny i nie zmieniają mojej wielce pozytywnej opinii o tej książce, której lektura zapewniła mi wiele miłych chwil. Jeśli jednak chce się dążyć do doskonałości, a nie mam wątpliwości, że obie autorki mają taki cel, to warto zwracać uwagę na szczegóły. I szczerze życzę autorkom powtórnego wydania, gdyż to wydawnictwo na to zasługuje, a miłośnicy Paryża, których w naszym kraju nie brakuje, powinni zaopatrzyć się w nie jak najszybciej. Ta książka ożywia świat i ludzi, których już dawno nie ma, a dzięki temu wydawnictwu możemy poczuć się, jak byśmy byli z wizytą u najsławniejszych ludzi belle epoque. :)

* Emil Zola jest autorem cyklu „Trzy miasta”: „Paryż”, „Lourdes” i „Rzym”, tymczasem na stronie 9 figuruje „Londyn”.

** Np. cztery kolejne przypisy – od 67 do 70 - pochodzą z jednej książki. W pierwszych dwóch powtórzony jest autor książki, jej tytuł i przytoczony numer strony, w trzecim kolejnym przypisie użyte jest określenie „Tamże” z numerem strony, by w czwartym kolejnym przypisie znów użyć nazwiska autora i tytułu. W przypisach 128 i 129 przywołana jest ta sama książka; w drugim przypisie użyte jest nazwisko autora oraz określenie op. cit. („dzieło cytowane”) i numer strony. Podobnych przykładów jest kilka i ta niejednorodność nieco mi przeszkadzała w lekturze.




Małgorzata Gutowska - Adamczyk - absolwentka Wydziału Wiedzy o Teatrze warszawskiej PWST (obecnie Akademia Teatralna), autorka bestsellerowej trzytomowej sagi „Cukiernia Pod Amorem”. Zadebiutowała jako scenarzystka serialu „Tata, a Marcin powiedział…”. Wydała m.in. powieści: „Niebieskie nitki”, „13. Poprzeczna”, „Wystarczy, że jesteś”, „Serenada, czyli moje życie niecodzienne”, „Mariola, moje krople...”. Autorka jest laureatką nagrody „Książka Roku 2008”, przyznawanej przez Polską Sekcję IBBY, za powieść „13. Poprzeczna”. Mieszka z rodziną w Warszawie.

Marta Orzeszyna - prowadzi bloga Mój jest ten kawałek podłogi.

Źródło zdjęcia




Autor: Małgorzata Gutowska-Adamczyk, Marta Orzeszyna
Wydawnictwo: PWN

Seria: Metropolie retro
Rok wydania: 2012
Liczba stron: 416



8 komentarzy:

  1. Książka jest cudna. Bardzo żałuję że nie mam jej na własność.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. A ja ją dostałam na prezent, z czego bardzo się cieszę. :)

      Usuń
  2. Z wielką przyjemnością kiedyś przeczytam i obejrzę książkę. Ta przyjemność jeszcze przede mną... Nie mogę jakoś trafić na "Paryż..." w mojej bibliotece, wciąż wypożyczony. To chyba mówi też o tym, że to naprawdę dobra książka.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Tę książkę przyjemnie się i czyta, i ogląda. Jej waga jest dość pokaźna, objętość spora, tak więc tym bardziej trzeba docenić chęć jej wypożyczania :) Mam jednak nadzieję, że wkrótce trafi w Twoje ręce. Czy biblioteka nie dysponuje systemem zapisów internetowych na daną książkę? Wtedy można ustawić się w wirtualnej kolejce i czekać aż przyjdzie Twoja kolej. :)

      Usuń
  3. Belle epoque - piękne czasy - ale się rozmarzyłam...

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. To bardzo klimatyczna epoka, a jeszcze w Paryżu... :)

      Usuń
  4. Dostałam w prezencie od współautorki, z czego bardzo się cieszę. Niestety jeszcze nie udało mi się książki przeczytać. Jedyną uwagę, jaką miałam przeglądając książkę było odesłanie do przypisów zamieszczonych na końcu książki, co troszkę utrudniało mi czytanie.

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. Czyli smakowita lektura jeszcze przed Tobą :)
      Usytuowania przypisów już się nie czepiałam, bo w sumie mi to zbytnio nie przeszkadza. :)

      Usuń

Ze względu na nasilony ostatnio napływ spamu, możliwość komentowania przez użytkowników anonimowych została zablokowana.
Niestety, nie zawsze jestem w stanie od razu odpowiedzieć na komentarz. Dziękuję za wyrozumiałość i komentowanie. :)

Autorzy

Agopsowicz Monika Albaret Celeste Albom Mitch Alvtegen Karin Austen Jane Babina Natalka Bachmann Ingeborg Baranowska Małgorzata Becerra Angela Beekman Aimee Bek Aleksander Bellow Saul Bennett Alan Bobkowski Andrzej Bogucka Maria Bonda Katarzyna Brabant Hyacinthe Braine John Brodski Josif Calvino Italo Castagno Dario Cegielski Tadeusz Cejrowski Wojciech Cherezińska Elżbieta Cleeves Ann Courtemanche Gil Crummey Michael Cusk Rachel Czapska Maria Czarnyszewicz Florian Dallas Sandra de Blasi Marlena Didion Joan Dmochowska Emma Doctorow E.L. Domańska-Kubiak Irena Dostojewska Anna Drinkwater Carol Druckerman Pamela Dunlop Fuchsia Edwardson Ake Evans Richard Fadiman Anne Faulkner William Fiedler Arkady Fletcher Susan Fogelström Per Anders Fønhus Mikkjel Fowler Karen Joy Franzen Jonathan Frayn Michael Fryczkowska Anna Gaskell Elizabeth Gilmour David Giordano Paolo Goetel Ferdynand Goethe Johann Wolfgang Gołowkina Irina Grabowska-Grzyb Ałbena Grabski Maciej Green Penelope Grimes Martha Grimwood Ken Gunnarsson Gunnar Gustafsson Lars Gutowska-Adamczyk Małgorzata Guzowska Marta Hagen Wiktor Hamsun Knut Hejke Krzysztof Herbert Zbigniew Hill Susan Hoffmanowa Klementyna Holt Anne Hovsgaard Jens Hulova Petra Ishiguro Kazuo Iwaszkiewicz Jarosław Iwaszkiewiczowa Anna Jaffrey Madhur Jakowienko Mira Jamski Piotr Jaruzelska Monika Jastrzębska Magdalena Jersild Per Christian Jörgensdotter Anna Jurgała-Jureczka Joanna Kaczyńska Marta Kallentoft Mons Kanger Thomas Kanowicz Grigorij Karon Jan Karpiński Wojciech Kaschnitz Marie Luise Kolbuszewski Jacek Komuda Jacek Kościński Piotr Kowecka Elżbieta Kraszewski Józef Ignacy Kroh Antoni Kruusval Catarina Krzysztoń Jerzy Kuncewiczowa Maria Kutyłowska Helena Lackberg Camilla Lanckorońska Karolina Lander Leena Larsson Asa Lehtonen Joel Lupton Rosamund Lurie Alison Ładyński Antonin Łopieńska Barbara Łozińska Maja Łoziński Mikołaj Mackiewicz Józef Magris Claudio Malczewski Rafał Maloney Alison Małecki Jan Manguel Alberto Mankell Henning Mann Wojciech Mansfield Katherine Marai Sandor Marias Javier Marinina Aleksandra Marklund Liza Marquez Gabriel Masłoń Krzysztof Mazzucco Melania Meder Basia Meller Marcin Meredith George Michniewicz Tomasz Miłoszewski Zygmunt Mitchell David Mizielińscy Mjaset Christer Mrożek Sławomir Mukka Timo Murakami Haruki Musierowicz Małgorzata Musso Guillaume Muszyńska-Hoffmannowa Hanna Nair Preethi Nesbø Jo Nicieja Stanisław Nothomb Amelie Nowakowski Marek Nowik Mirosław Obertyńska Beata Oksanen Sofi Ossendowski Antoni Ferdynand Paukszta Eugeniusz Pawełczyńska Anna Pezzelli Peter Pilch Krzysztof Platerowa Katarzyna Plebanek Grażyna Płatowa Wiktoria Proust Marcel Pruszkowska Maria Pruszyńska Anna Quinn Spencer Rabska Zuzanna Rankin Ian Rejmer Małgorzata Reszka Paweł Rutkowski Krzysztof Rylski Eustachy Sadler Michael Safak Elif Schirmer Marcin Seghers Jan Sobański Antoni Staalesen Gunnar Stanowski Krzysztor Stasiuk Andrzej Stec Ewa Stenka Danuta Stockett Kathryn Stulgińska Zofia Susso Eva Sypuła-Gliwa Joanna Szabo Magda Szarota Piotr Szczygieł Mariusz Szejnert Małgorzata Szumska Małgorzata Terzani Tiziano Theorin Johan Thompson Ruth Todd Jackie Tomkowski Jan Tristante Jeronimo Tullet Herve Velthuijs Max Venezia Mariolina Vesaas Tarjei Waltari Mika Wałkuski Marek Wańkowicz Melchior Warmbrunn Erika Wassmo Herbjørg White Patrick Wiechert Ernst Wieslander Jujja Włodek Ludwika Zevin Gabrielle Zyskowska-Ignaciak Katarzyna
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...